ZERTAN DATZA?

Euskaratik eta euskaraz sortutako mahai-joko literarioa da, literatura eta jolasa uztartzen dituen proposamen berritzailea.

Sortzeko, berreraikitzeko, antzezteko... espazioa eskaintzen duen jolas kooperatiboa. Hemen jolasa ez da soilik entretenimendua, baizik eta garapen linguistiko, kognitibo eta sozialerako tresna egokitua.

NONDIK DATOR IDEIA?

Hezkuntza-esperientzian eta egungo merkatuan hautemandako hutsuneei erantzuteko asmoz sortu da.

Literaturaren lanketak ikuspegi akademiko eta zurruna du, oraindik ere, sarritan. Mahai-jokoen merkatuak ere, ez die modu orekatuan erantzuten adin-tarte guztien beharrei, ezta hizkuntza eta kultura aniztasunari ere. 

Proiektu honek, hortaz, gure kulturak duen behar nabarmen horretan bere aletxoa jarri nahi du.

NORI ZUZENTZEN ZAIO?

Proiektua 5-8 urte bitarteko haurrengan pentsatuz garatu da, txikienentzako egokitutako jokoen gabeziari aurre egiteko helburuarekin.

Dena den, txikientzat ez ezik, gaztetxo eta helduei ere zuzentzen zaie; horrela, belaunaldien arteko zubiak eraikitzeko eta nagusienei ere erronkan parte hartzeko eta elkarrekin gozatzeko gonbidapena luzatu nahi zaie.

ZEIN DA JOKOAREN DINAMIKA?

Gatazka nagusia hurrengoa da:

"Euskal Herriko izaki mitologikoek biziki maite dituzte ipuinak, eta gauero irakurtzen dute bat lokartu aurretik. Gaur iluntzean, ordea, Gaueko izeneko izaki misteriotsu bat Mari, Basajaun, Tartalo eta Lamiaren etxeetara sartu eta hauen ipuinak lapurtu ditu. Baina oso irakurzalea da Gaueko, eta ezagutzen ditu jada lapurtutako ipuin guztiak. Ez uste baina, horregatik ipuinak beren lekuetara itzuliko dituenik. Gauekok ere ipuina behar du lokartu ahal izateko. Agian, lapurtutako ipuinak nahastuta, ipuin berri bat sor daiteke. Prest egongo zinatekete zuek Mari, Basajaun, Tartalo eta Lamiaren ipuinak berreskuratu, ipuin berri bat sortu eta Gaueko lokartzen saiatzeko? Hori bai, egunsentia agertu aurretik; bestela, ipuinak Gauekorekin geratuko dira betiko".

Funtzionamendua hurrengoa da:

• Jokalariak 2-3-4 taldetan banatuko dira, eta pertsonaia mitologiko baten rola hartuko dute: Mari, Basajaun, Tartalo eta Lamia.
• Pertsonaia bakoitzari Gauekok lapurtutako ipuin bana egokituko zaio (pinotxo, ahatetxo itsusia, hiru txerrikumeak, etab.).
• Ipuin horiek lau zatitan banatuta egongo dira. Zati bakoitzak ipuinaren elementu bana darama. Zatiak, buruz behera eta ausaz, joko-taulan agertzen diren aztarnen gainean kokatuko dira.
• Pertsonaiek, bakoitza bere etxetik hasita, aztarnak jarraitu beharko dituzte, Gauekoren etxera iritsi arte.
• Txanda bakoitzean, aztarna baten gainean, eta, horrenbestez, ipuin pieza baten gainean geratuko dira. Orduan, Gauekok utzitako proba bat gainditu beharko dute. Hiru tipologiatako probak dira: asmakizunak, aho-korapiloak eta onomatopeiak. Proba gaindituz gero, ipuin pieza bereganatuko dute. Bestela, ilargi-erlojuak aurrera egingo du, eta egunsentia gertuago izango dute.
• Proba gainditzean lortutako pieza norberarena edo beste talderen batena izan daiteke. Norberarena baldin bada, gorde eta kitto. Besteren batena izanez gero, pieza-trukea egin beharko da. Horretarako, bakoitzak bere pertsonaiaren rolean hitz egin beharko du. Gogoratu jolas kooperatiboa dela, eta guztiei komeni zaiela bata besteari piezak lortzen laguntzea.
• Amaiera: behin talde guztiek ipuinak osatuta, Gauekoren etxera helduko dira. Bertan, Gauekoren orri-zuridun liburuarekin egingo dute topo, ipuin berri bat sortzeko iradokizuna egiten diena. Horretarako, talde bakoitzak bere ipuinaren zati bat edo batzuk jarri beharko ditu (hasieran hautatutako zailtasun-mailaren arabera), istorio berri bat sortu eta kontatu. Une horretan, Gaueko lokartu egingo da eta ipuinak libre geratuko dira berriro!

NOR DAGO PROIEKTUAREN ATZEAN?

Aupa! Maren naiz, lasartearra, proiektuaren sortzailea, Haur Hezkuntzako gradua amaituko dut oraintxe, eta Liburutegietan eta Irakurzaletasunaren sustapenean espezializatu naiz. Txikitatik maite dut literatura eta mahai-jokoen, eta, oro har, jolasaren mundua. Horrexegatik, Gradu Amaierako Lanean gai horri eutsi eta proposamen berritzaile bat aurkeztea erabaki nuen; lan horretatik jaio da Gaueko.

Kaixo! Eneko naiz, eta ni ere proiektuaren parte naiz. Haur Hezkuntzako irakaslea naiz, ni ere lasartearra, eta ilustratzea dut hobby moduan. Marenek mahai-jokoaren ilustrazioak sortzeko proposamena egin zidan. Izan ere, berak sortutako prototipoa zirriborroen eta AAren laguntzaz sortutakoa zen, baina argitaratzeko unean izaera errealagoa eta kalitatezkoagoa eman nahi zion. Ni naiz, beraz, zuen eskuetan izango duzuen azken emaitzaren ilustrazioen egilea.

Gu biok ilusio eta mimo handiarekin gabiltza proiektu honi forma ematen, baina zuen laguntza ere ezinbestekoa da. Ekarpen guztiak ongietorriak izango dira, noski. Mila esker eta ez diezaiogun sekula utzi jolasteari!